Jesienne okrywanie

Wrześniowe noce są coraz chłodniejsze. Na przełomie września i października na większości terytorium Polski występują już przygruntowe przymrozki, w niektórych rejonach (np. Pogórze czy Suwalszczyzna) przymrozki mogą wystąpić już w połowie września. Przymrozki kończą wegetację warzyw ciepłolubnych. Warzywa o mniejszych wymaganiach cieplnych dalej rosną, choć ich wegetacja jest spowolniona.

Wzrost warzyw kapustnych, sałaty, czy rzodkiewki ustaje całkowicie dopiero w trzeciej dekadzie października lub na początku listopada, gdy średnia dobowa temperatura obniży się do 5°C. Warzywa te marzną dopiero przy spadkach temperatury do około -6, -8°C. Wegetację warzyw jesiennych można więc przedłużyć, stosując osłony z folii (na pałąkach) albo płaskie osłony z folii perforowanej czy cienkiej włókniny polipropylenowej. Do płaskiego przykrywania nadaje się folia o grubości 40-50 mikronów, posiadająca około 75 otworów (o średnicy 10 mm) na 1 m2 lub włóknina o masie 17 g/m2. Osłony te powinny być możliwie czyste, gdyż zabrudzone zmniejszają dostęp światła, które jesienią nie jest zbyt intensywne.

Bardzo celowe jest okrywanie jesiennej kapusty pekińskiej, kalafiora i brokuła, szczególnie jeśli te warzywa są opóźnione w wegetacji. Kapusta pekińska z siewu letniego (II połowa lipca) nie zawsze zdąży dorosnąć przed jesiennymi mrozami, dlatego też w końcu września wymaga okrywania. Okrycie chroni kapustę pekińską przed zmarznięciem do początków listopada.

Kalafiory lub brokuły o zawiązanych różach wielkości małego jabłka, warto w początkach października osłonić folią lub włókniną, wówczas będą dorastać w końcu października, a przy sprzyjającej pogodzie także w listopadzie.

Kapusta włoska i brukselska osłonięte włókniną (w końcu października) powinny wytrzymać mrozy do końca grudnia.

Sałata masłowa sadzona na przełomie sierpnia i września też nie zawsze zdąży dorosnąć. Jeśli rośliny są słabo wyrośnięte wówczas powinny być (w końcu września) osłonięte włókniną. W przypadku sałaty osłonięcie folią perforowaną jest mniej celowe. Folia podwyższa bowiem wilgotność powietrza, co sprzyja rozwojowi chorób, a zwłaszcza szarej pleśni.

Zbiory selera naciowego można znacznie przedłużyć, okrywając go folią perforowana lub włókniną. Osłonę taką poleca się w szczególności, gdy selery nie są odpowiednio wyrośnięte. Selery przykryte (od końca września) powinny być zbierane w drugiej połowie października. Osłona zastępuje częściowo "bielenie" selerów, ich ogonki liściowe są wtedy bardziej kruche.

Pietruszka, zarówno korzeniowa jak i naciowa, może być osłonięta włókniną, którą nakłada się dopiero w końcu października. Pietruszka przykryta, długo zachowuje zieloną nać i może być zbierana do pierwszych silniejszych mrozów (zwykle do końca grudnia). Osłony na pietruszce można zostawić przez całą zimę, co zapobiega jej zmarznięciu. Pietruszka przykryta wczesną wiosną szybko wznawia wegetację i już w kwietniu można zbierać młodą nać.

Jesienne osłanianie celowe jest także w uprawie rzodkiewki i rzodkwi. Rzodkiewka siana w początkach września będzie nadawać się do zbioru w drugiej połowie października i w listopadzie, jeśli będzie od początków października osłonięta włókniną. Do jesiennej uprawy należy przeznaczać odmiany wczesne, dobrze plonujące przy małej intensywności światła (np. odmiana kulista - 'Rowa'). Rzodkiewka w szklarence lub w tunelu wysokim może być wysiewana jeszcze w drugiej połowie września. Rzodkiew odmiany 'Agata' siana w połowie sierpnia dorasta w październiku i listopadzie, jeśli jest na początku października osłonięta włókniną.

Koper wysiany w połowie września zaleca się przykryć (na początku października) cienką włókniną, co zapewni do listopada zbiory świeżego ziela. Przed większymi mrozami koper trzeba już ściąć. Ziele kopru najlepiej (po pocięciu) zamrozić w małych słoikach lub torebkach foliowych.

W drugiej połowie września można jeszcze wysiać rzeżuchę. Należy ją ścinać, gdy rośliny są młode, a ich łodygi są delikatne. Ze względu na niskie temperatury, rzeżucha jesienna dłużej utrzymuje wartość użytkową. W razie chłodów zasiew można osłonić folią perforowaną lub włókniną.